Pranayama là gì? Cách làm quen với hơi thở trong yoga
Hiểu vai trò của cơ hoành và cách thử Pranayama nhẹ khi ngồi, không cần thở gấp hoặc giữ hơi.

Pranayama là tên gọi các thực hành điều hòa hơi thở trong yoga. Một số cách tập thay đổi nhịp hoặc cách thở; một số truyền thống có giữ hơi. Với người mới, không cần nín thở hay cố hít thật sâu. Hãy bắt đầu bằng việc nhận ra mình đang thở thế nào.
Phổi, cơ hoành và hệ thần kinh
Cơ hoành nằm dưới hai phổi. Khi hít vào, cơ này co và hạ xuống, giúp lồng ngực có thêm chỗ để phổi nở. Khi thở ra êm, cơ hoành giãn và vòm cơ lên cao hơn. Dây thần kinh phế vị tham gia điều hòa nhiều chức năng tự chủ, trong đó có nhịp tim. Thay đổi nhịp thở có thể làm nhịp tim dao động theo chu kỳ hít–thở, nhưng cảm giác thư giãn không phải phép đo hoạt động thần kinh và không chứng minh bạn đã “kích hoạt” một cơ chế cụ thể.

Làm quen với hơi thở không gắng sức
Ngồi tựa ghế, đặt hai chân trên sàn. Nếu thích, đặt một bàn tay lên ngực và một tay dưới bờ sườn để cảm nhận chuyển động, không ấn xuống. Hít vào và thở ra êm theo tầm dễ chịu. Nếu mũi thoáng, có thể thở qua mũi; không cố nếu nghẹt. Bỏ tay xuống và tiếp tục thở tự nhiên nếu việc quan sát làm bạn căng hơn.


Nếu muốn thay đổi, chỉ làm chậm một chút khi vẫn thấy thoải mái. Không cần số đếm cố định. Tránh thở nhanh mạnh hoặc nín kéo dài khi tự học. Nếu chóng mặt, tê ran, hồi hộp hoặc hụt hơi, dừng và trở về nhịp tự nhiên. Nếu có bệnh tim, bệnh phổi hoặc khó thở chưa rõ nguyên nhân, hỏi chuyên môn trước khi thử bài thở có kiểm soát. Khó thở dữ dội mới xuất hiện, đau ngực hoặc ngất cần trợ giúp y tế khẩn.
Nguồn tham khảo
- NIH/NCCIH: Hiệu quả và an toàn khi tập yoga: https://www.nccih.nih.gov/health/yoga-effectiveness-and-safety
- Cleveland Clinic: Kỹ thuật thở cơ hoành: https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/9445-diaphragmatic-breathing